یسایی شاجانیان در سال 1318 خورشیدی در جلفای اصفهان و در خانواده ای ارمنی تولد یافت. استعداد ذاتی او در زمینه ی نقاشی از اوان کودکی چشمگیر بود. استاد آبراهام گورگنیان مینیاتوریست نامی، استعداد فطری یسایی را دریافته بود، از این رو خانواده ی شاجانیان را ترغیب نمود تا یسایی را در زمینه ی هنر به تحصیل بگمارند.
پس از طی دوره ی ابتدایی در مدرسه ارامنه ی جلفا، یسایی به هنرستان هنرهای زیبای اصفهان وارد شد و از محضر اساتیدی چون مرحوم رستم شیرازی و مرحوم حاج مصورالملکی، بهره ها گرفت و در رشته های نقاشی ایرانی، از قبیل: گل ومرغ، تذهیب و تشعیر، دانستنی ها آموخت. علاقه ی خاص یسایی نسبت به نقاشی های مرحوم استاد پرواندنها پطیان موجب دیدارهای مکرر و سپس شکوفایی دوستی عمیقی بین ایشان گردید. به واسطه ی همین صمیمیت و از طریق تبادل نظر و گفت و شنود، استاد پرواند رموز نقاشی آبرنگ را بی دریغ به هنرجوی جوان آموخت.
پس از دریافت دیپلم از هنرستان هنرهای زیبای اصفهان، به منظور مطالعه و ادامه ی تحصیل به لبنان رفت و پس از دو سال اقامت در خارج از کشور، به دلیل برخی دشواری ها به زادگاهش باز گشته و در اینجا به سازمان ملی حفاظت از آثار باستانی کشور پیوست.
اشتغال در آن سازمان ذوق و توانایی های هنری پسایی را بیش از پیش بارور نمود، به گونه ای که مأموریت یافت تا همراه با کارشناسان موسسه ی ایزمئوی ایتالیا به سرپرستی روبرتو چرمینو به امر مرمت آثار نقاشی بناهای تاریخی اصفهان بپردازد. یسایی با پشتکار و کوششی وصف ناپذیر در بازسازی آثار نقاشی کاخ چهلستون، عمارت عالی قاپو و کلیساهای جلفا در اصفهان، خانه ی پیرنیا در نایین، نارنجستان قوام در شیراز و آثاری در قزوین، ضمن به جای گذاردن یادگارهای بدیع به مطالعه و بررسی آثار نقاشی موجود در بناهای تاریخی پرداخته و پژوهشی گسترده در تصاویر، رنگ ها و قلم گیری ها انجام داد. وی با تجربه ای که اندوخته بود از سوی موسسه ایزمئوی ایتالیا به دریافت دیپلم تخصصی درمرمت آثار نقاشی، نائل آمد.
آشنایی با پرفسور آرتور اپهام پوپ مستشرق و ایرانشناس نامی، نقش بسزایی را در پرورش یسایی ایفا نمود.
در پی مراوده با آن دانشمند شهیر، یسایی به دانش و اطلاعات موثقی از هویت و مفاهیم نقش پردازی هنر ایرانی به خصوص سبک صفوی دست یافت و از آن پس شیوه ی نقاشی صفوی را سبک اصلی خود قرار داد. از کارهای یسایی به سبک و شیوه ی صفوی نمونه های با ارزشی در نقاشی های دیواری و تابلوهای هتل عباسی اصفهان، هتل کوثر تهران و هتل والدروف آستوریای نیویورک به یادگار مانده است. او علاوه بر شیوه ی صفوی که سبک تخصصی اوست، در سبک نقاشی قاجار و خصوصا گل و مرغ و گل و بوته سازی نیز سرآمد بود.
یسایی پس از سال ها پویش و سیر و سلوک هنری به هنرستان هنرهای زیبا بازگشت و در همان جایی که هنر آموخته بود به تدریس و تعلیم نوآموزان پرداخت و در آخرین سال عمر، مسئولیت تدریس رشته ی مینیاتور در دانشکده ی پردیس اصفهان را برعهده گرفت. اما دریغ که یسایی در آذر ماه 1366 خورشیدی به علت ابتلا به سرطان ریه در 48 سالگی و در اوج شکوفایی هنری، به دیار باقی شتافت. پس از درگذشت وی آثار و یادگارهایش مورد بررسی شورای ارزشیابی هنرمندان کشور قرار گرفت و آفریننده ی آن آثار به عنوان هنرمند طراز اول شناخته و به دریافت مدرک درجه یک هنری – معادل دکترا مفتخر گردید [1].
