نمایشگاه در موزه داری

Exhibition In Museology

نویسنده:

اصطالح (نمايشگاه)، به نتيجۀ عمل نمايش دادن چيزی و همچنين، (چيزی)
كه نمايش داده مي شود و مكان نمايش آن چيز، اشاره دارد.  اين اصطلاح همراه با مخفف آن اصطالح (نمايش) به نمايش گذاشتن چيزها برای عموم، آثارِ در نمايش، و مكاني است كه اين به نمايش گذاری رخ ميدهد.(1986,Davallon).اصطلاح فرانسوی exosition ابتدا معنای تلويحي توضيح، درمعرض گذاری و معنای تحت الفظي (عرضه) (بچۀ سرراهي، هنوز در اسپانيا در اصطالح expósito به كارمي رود)، و معنای كلي نمايش دادن داشت. از آنجا كه (در قرن شانزدهم)واژۀ فرانسوی exposition به معنای ارائه كردن(كالاها) بود، (در قرن هفدهم)ميتوانست به معنای رهاسازی، ارائە ابتدايي توضيح دادن كار يا وضعيتِ (ساختمان) باشد.در فرانسۀ قرن هجدهم، واژۀ
exhibition ،به عنوان نمايش كارهای هنری، معنای يكساني در فرانسه و انگليس داشت، اما كاربرد فرانسوی اين واژه برای اشاره به ارائۀ هنر، بعدها به معني عرضه هم به كار رفت. از سوی ديگر، واژۀ exposition در انگليسي به معنای
1. توضيح مفهوم يا منظور يا 2 .نمايشي تجاری است و از اين رو، معاني پيشين
در فرانسه را به همراه دارد. امروزه، exposition فرانسوی وexhibition انگليسي هردو معاني يكساني دارد، كه برای برپايي انواع نمايشها در فضايي برای ديد عموم، همچنين خود آثار نمايشي و فضايي كه نمايش در آن رخ ميدهد، بهكار
مي رود. از اين ديدگاه، هر يک از اين معاني به تعريف عناصر تاحدی متفاوتي مي پردازد. 

1 .نمايشگاه، به معني ظرف يا مكاني كه مظروف در آن درمعرض نمايش است
)به همين شكل، واژۀ موزه هم بر كاركرد و هم ساختمان داللت ميكند( نه با
معماری فضا بلكه از طريق خود فضا شناخته ميشود. اگرچه نمايشگاه به نظر يكي
از مشخصههای موزههاست، با اين حال دامنۀ بسيار گستردهتری دارد، زيرا سازماني
انتفاعي نيز ميتواند آن را برپا كند )بازار، فروشگاه، گالری هنری(. همچنين، مي-
تواند در فضای محصوری، حتي در فضای باز)در پارک يا خيابان( يا در محل، يعني
بدون جابهجايي آثار از مكانهای اصلي طبيعي، مكانهای تاريخي يا باستانشناختي سازمان يابد. به نظر ميرسد نمايشگاه، از اين منظر، فضايي است كه نه تنها به  واسطۀ ظرف و مظروف بلكه به واسطۀ كاربران آن تعريف ميشود (بازديدكنندگان و متخصصين موزه)، يعني افرادی كه به اين فضای خاص وارد و در تجربۀ كلي ساير بازديدكنندگان نمايشگاه سهيم ميشوند. ازاينرو، نمايشگاه مكان خاص تعامل اجتماعي است كه تأثيرات آن ميتواند ارزيابي شود. شواهد اين امر، با توسعە مطالعات بازديدكننده و رشد زمينۀ تخصصي پژوهش در جنبۀ ارتباطي مكان و تمامي تعامالت مختص اين مكان، فراهم ميشود، يا ازطريق همۀ تصاوير و ايده هايي كه اين مكان مي تواند فراخواند.
2 .نمايشگاه ها امروزه، با عمل نمايش دادن، به عنوان يكي از كاركردهای اصلي موزه ديده ميشود كه طبق آخرين تعريف ايكوم، »ميراث ملموس يا غير ملموس
بشريت را كسب، حفاظت و نگهداری و پژوهش ميكند، انتقال و نمايش ميدهد…«
طبق مدل PRC( آكادمي رينوارت(، نمايشگاه بخشي از كاركرد ارتباطي كليتر موزه است، كه سياستهايي برای آموزش و نشر را نيز شامل ميشود. از اين منظر، نمايشگاهها يک ويژگي اساسي موزه هاست، بهگونهای كه با ارائۀ آثار برای مشاهده يعني بصری كردن، نمايش عمل نشاندادن مدارک و خودنمايي در ابتدا حمايت از آثار مقدس برای پرستش، وجود خود را به عنوان مكان هايي عالي برای ادارک حسي اثبات كرده است. بازديدكننده در حضور عناصر واقعي قرار دارد كه يا به واسطۀ اهميت خود قابليت نمايش دارد تصاوير، عتيقه ها، و يا مفاهيم يا ساختارهای روحي قلب ماهيت، بيگانه گرايي را فراميخواند.

اگر موزه ها بتواند به صورت مكانهای موزه ای شدن و مجسم كردن تعريف شود، نمايشگاهها به صورت (تجسم بيانگر حقايق غايب درون آثار، و شيوههای نمايش آنها، به عنوان نشانه ها به كار ميرود ) يترينها و ريلهای
تصوير ابداعاتي است كه برای تفكيک جهان واقعي و جهان تخيلي موزهها بهكار
ميرود. تنها نقش آنها، تأكيد بر عينيت و تضمين فاصله (آفرينش فاصله به گفتە برتولت برشت در مورد تئاتر) است و شناخت جهان ديگری كه در آن هستيم،
يعني جهاني مصنوعي و تخيلي، را ممكن مي سازد. 

3 .نمايشگاه ها، درمفهوم مجموع آثار به نمايش درآمده، ميوزيليا آثار موزهای
يا چيزهای واقعي، همراه با جايگزين ها قالبها، كپي ها، عكس ها و غيره، مواد
نمايشي )ابزارهای نمايش از قبيل متون، فيلمها يا ساير چند رسانهای ها، و نشانه های كاربردی را شامل ميشود. از اين منظر، نمايشگاه به عنوان سيستم ارتباطي خاصي عمل ميكند كه مبتني بر چيزهای واقعي است و با مصنوعات ديگری همراه مي شود كه شناخت بهتر مفاهيم را برای بازديدكننده امكانپذير ميكنند. .(در اين زمينه، هر يک از
عناصری كه در نمايشگاه ارائه ميشود (آثار موزهای، جايگزينها، متون و غيره) مي تواند نمايش تعريف شود. 

در چنين وضعيتي، مسئلۀ بازسازی واقعيت نيست كه نتواند در موزه قرارگيرد (چيز واقعي در موزه از قبل جايگزيني برای واقعيت است و نمايشگاه تنها ميتواند تصاويری همسان با آن واقعيت ارائه كند). نمايشگاه با اين مكانيسم واقعيت را منتقل ميكند. آثار نمايشي در نمايشگاه در قالب نشانه ها(نشانه شناسي) عمل ميكند و نمايشگاه بهصورت فرايندی ارتباطي ارائه ميشود كه معموالً يک جانبه و ناقص بوده و به شيوههای بسيار متفاوتي قابل تفسير است.
اصطالح نمايشگاه، چنان كه در اينجا مطرح شده، با (ارائه)متفاوت است، زيرا
اولين اصطلاح، اگر نه با سخنراني فيزيكي و تعليمي، حداقل با مجموعۀ بزرگي از اقالمِ در معرض ديد مترادف است درحالي كه دومي، نمايش كالاها در بازار يا حوزە فروشگاه را ميرساند كه ميتواند منفعل باشد، حتي اگر در هر دو مورد رسيدن به
سطح مطلوب كيفيت، منوط به حضور متخصصي(طراح نمايش، طراح نمايشگاه)باشد. اين دو سطح ارائه و نمايشگاه تفاوت بين طراحي نمايشگاه و ارايۀ نمايش را توجيه ميكند. در مورد اول، طراح با فضا شروع ميكند و آثار نمايشي را برای تجهيز فضا به كار ميگيرد، در حاليكه در دومي او با آثار نمايشي شروع ميكند و
تالش ميكند تا بهترين شيوه را برای بيان و بهترين زبان را برای سخن گفتن آثار بيابد. اين تفاوتهای بيان در دوره های متفاوت بر طبق سليقهها و سبک ها، و مبتني بر اعتبار نسبي افرادی كه فضا را راهاندازی ميكنند طراحان دكور، طراحان
نمايشگاه، طراحان نمايش، طراحان صحنه تنوع يافته است، اما سبکهای
نمايشگاه همچنين با توجه به اصول و هدف نمايش تفاوت مييابد. پاسخ به مسائل مربوط به (نمايش دادن) و ارتباط برقراركردن گسترۀ وسيعي را در برميگيرد كه ترسيم تاريخ و نوعشناسي نمايشگاه ها را برای ما امكان پذير ميكند. ميتوانيم رسانۀ مورداستفاده را آثار، متون، تصاوير متحرک، محيط ها، تكنولوژی اطلاعات ديجيتال، نمايشگاههای تک رسانه ای و چندرسانه ای با توجه به اينكه نمايشگاه واجد ماهيتي انتفاعي باشد يا نباشد پژوهش نمايشگاه، آثار معروف صحنۀ نمايشِ نمايشگاه، نمايشگاه تجاری، و برطبق تصور كلي  و پرفروش موزه نگار،طراحي نمايش برای اثر، برای ديدگاه يا رويكرد و غيره تعيين كنيم. بايد اشاره كرد كه بازديدكنندگان بيشازپيش در اين محدودۀ وسيع امكانات درگير مي شوند.

4 .واژه های فرانسوی (درمعرض گذاری) و (نمايشگاه) تاحدی متفاوت 170
است، زيرا نمايشگاه اكنون مفهوم تحقيرآميزی دارد. مقارن با 1760 ،واژۀ نمايشگاه مي توانست در فرانسه و انگليسي برای دلالت بر نمايشگاه نقاشي به كار رود، اما مفهوم واژه در فرانسه تنزل يافت و بيانگر فعاليتهايي بود كه به وضوح برای نمايش(نمايشگاههای ورزشي) به كار ميرفت، يا از نظر اجتماعي كه نمايش در آنرخ ميداد، نامناسب بود.
اين مسئله در مورد مشتقات آن، نمايشگاه گرا و نمايشگاه گرايي، در انگليسي نيز صدق ميكند كه حتي بيشتر، بر اقدامات نامطلوب اشاره دارد. نقد نمايشگاه ها اغلب زماني بسيار تلخ ميشود كه رويكرد آن گويای اين است كه
نمايشگاه آنچه بايد باشد، نيستو به تبع آن، موزه آنچه بايد باشد و به فروشنده ای دوره گرد، بسيار تجاری، يا اهانت كننده به عموم تبديل شده است.
5 .توسعۀ تكنولوژی های نوين و طراحي با كمک كامپيوتر به شكل گيری موزه ها در اينترنت منجر شده است، همراه با نمايشگاههايي كه تنها ميتواند در صفحه
نمايشگر يا با رسانه های ديجيتال بازديد شود. به جای استفاده از اصطلاح نمايشگاه مجازی (معنای دقيق آنچه نمايشگاهي ممكن خواهد بود، يعني پاسخي بالقوه به
سؤال نمايش دادن)،اصطلاحات نمايشگاه ديجيتال يا الكترونيک را برای اشاره به نمايشگاه های خاصي كه در اينترنت ديده مي شود، برمي گزينيم. اين نمايشگاه ها، امكاناتي(گردآوری آثار، شيوههای نوين نمايش، تحليل و غيره) دارد كه نمايشگاههای سنتيِ آثار مادی هميشه واجد آن نيست. با اين حال، هنوز به ندرت ميتواند رقيبي برای نمايشگاه های آثار واقعي در موزه های سنتي محسوب شود، اما اين امر غيرممكن نيست كه توسعۀ آنها بر شيوه های رايج موزه ها تأثير بگذارد.[1

[1].  دوله آندره.فرانسوا مهرس. مفاهیم کلیدی موزه شناسی. مترجم : كورس سامانيان، مرضيه حكمت، معصومه كريمي. ایکوم فرانسه.1393.

این مطلب را اشتراک بگذارید

مداخل پیشنهادی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *