یکی از ویژگی های هنرمندان اصفهانی تشویق فرزندان به ادامه ی راهشان بوده است. این سنت پسندیده و در عین حال بسیار مهم قرن هاست در همه ی زمینه های هنری این شهر هنر پرور به چشم می خورد. به طوری که گاه یک هنر، به مدت چند قرن در یک خانواده همچون میراثی مقدس از پدر به پسر منتقل می شده است. از دوران صفویه که شهر اصفهان به مرکزی برای انواع هنرها تبدیل شد، خوشنویسان و معماران و کاشی کاران و کاشی سازان بسیاری را سراغ داریم که نزد پدر شاگردی کردند و به استادی رسیدند. مهندس محمود منشئی یکی از معماران و استادکارانی است که توانسته است ضمن ادامه تحصیل و حضور در مراکز آموزش عالی ایران و خارج از کشور، راه پدر، جد و عموهایش را ادامه داده و همراه با برادر مرحومش استاد رضا منشئی، اقدامات پدرش مرحوم استاد علی منشئی را پیگیری نموده و بسیاری از بناهای تاریخی را از خطر زوال و نابودی نجات دهد. مهندس محمود منشئی از کودکی در کنار پدر و برادرش بوده است. او ضمن آن که خوب درس خوانده از محضر پدر نیز بهره برده، و تجربیات جدش مرحوم استاد عبدالمجید را از پدر فراگرفته است.

محمود منشئی درسال 1326 در اصفهان متولد شد. هنگامی که پدر او استاد علی منشئی در کنار اساتیدی همچون مرحوم معارفی و سنمار به مرمت بناها مشغول بوده، محمود منشئی در سنین کودکی به سر می برد و وقتی برادر بزرگترش مرحوم استاد رضا به شاگردی پدر در آمد، او در سن 7 سالگی بود و چون اختلاف سنی چندانی با برادر نداشت به هنگام فراغت از کار درس و مدرسه به برادر می پیوست. او در حقیقت زودتر از مدرسه در بناهای تاریخی حضور یافت. وقتی به مدرسه رفت با بسیاری از اصطلاحات متداول در معماری سنتی که از پدر، برادر و همکاران آن ها شنیده بود و همچنین کاربرد آن ها آشنایی داشت. محمود منشئی در تعطیلات تابستان و در ساعات فراغت پیوسته شاهد و ناظر عملیات مرمتی مهندسان و معماران سنتی دفتر فنی در بناهای تاریخی بود. بنابراین وقتی در سال 1345 تحصیلات دبیرستانی را به پایان برد بسیاری از دقایق کار را آموخته بود. این مطلب در نامه ی شماره 18 / 9 / 59 – 5312 /9 سازمان ملی حفاظت آثار باستانی خطاب به وزارت فرهنگ و آموزش عالی مورد تایید قرار می گیرد. در این نامه می خوانیم: نامبرده فرزند یکی از شاخص ترین استادکاران ورزیده در سازمان می باشد و از کودکی نزد پدرش استاد علی منشئی، رموز کار فنی تعمیرات آثار تاریخی را آموخته است. آن روزها، مرحوم استاد علی منشئی به همراه مرحوم استاد رضا منشئی، در هشت بهشت کارهای مرمتی انجام می دادند. این مرمت ها زیر نظر گالدیری انجام می شد. محمود منشئی به آن ها پیوست و در مهاربندی و استحکام بخشی این بنا با آن ها همکاری کرد. از دانسته های استادانش بهره ی بسیار جست و از دانش و تجربیات گالدیری نکته های فراوان آموخت. بنابراین کار در این بنا را می توان مکمل شاگردی های پیشین دانست. پس از هشت بهشت در عمارت چهلستون به پدر پیوست. آخرین کاری که محمود منشئی قبل از اعزام به خدمت نظام انجام داد، مرمت مسجد علی بود، که به عنوان دستیار در کنار مهندس کسائیان قرار گرفت. در سال 1346 محمود منشئی برای خدمت سربازی به شیراز رفت. وقتی خدمت سربازی محمود منشئی به پایان رسید، بلافاصله به عنوان کارشناس امور مرمتی یا استادکار، به استخدام سازمان ملی حفاظت آثار باستانی اصفهان در آمد. در آن زمان مهندس باقر آیت الله زاده شیرازی رئیس سازمان بود. استاد علی منشئی نیز در کنار معارفی و سایر استادکاران، بناهای اصفهان را مرمت می کردند. با مراجعه به پرونده های مربوط به مرمت بناهای دهه ی چهل را می توان دوره ی بسیار خوبی برای آثار معروف و گمنام اصفهان دانست. زیرا در این سال ها بناهای بسیاری مورد مرمت اساسی قرار گرفتند. در این زمان مهندس شیرازی در رأس تعمیرات و مهندسینی مانند گالدیری، کسائیان و کارشناسان و باستان شناسانی همچون بشارت سعی می کردند از معمارانی استادکاری مانند مرحوم معارفی، سنمارها و منشئی ها به بهترین نحو استفاده کنند. و محمود منشئی در چنین شرایطی به خدمت این سازمان در آمد. او با عنوان کارشناس و استادکار کارش را شروع کرد. بنابراین می توان چنین استنباط کرد که آقای مهندس شیرازی و سایر کارشناسان به توانایی های او کاملا واقف بودند. محمود منشئی در بدو استخدام کار را با مرمت مناره مسجد سین شروع کرد. در همین زمان مرمت اساسی سی وسه پل نیز شروع شده بود. این کار عظیم که از سال 1348 تا 1351 به طول انجامید، یکی از اقدامات مهم سازمان در آن روزگار بود. محمود منشئی در تمامی مراحل عملیاتی مرمت این پل تاریخی و معروف، حضور فعال داشت.

پس از مرمت سی وسه پل، استاد محمود منشئی به میدان نقش جهان رفت و بازار غربی میدان را زیر نظر مهندس شیرازی و مهندس حبیبی مرمت کرد. این مرمت ها شامل مهاربندی و آهن کشی بود ضمن آن، امور مربوط به کنترل کارگران و حضور و غیاب آن ها نیز به عهده ی او محول شده بود. در همین مدت در چهلستون، نیز استحکام بخشی ایوانچه های شمالی و جنوبی را زیر نظر مهندس فرشته نژاد انجام می داد. پس از اتمام کار سی و سه پل و چهلستون، استحکام بخشی بقعه ی پیر بکران را انجام داد. این کار با همکاری پائونه ی ایتالیایی در حال انجام بود. از سال 54 تا 56 مرمت خانه ی قدیمی حقیقی و چند خانه ی قدیمی جلفا را زیر نظر آقای مهندس شیرازی انجام داد. این خانه ها در حال حاضر در اختیار دانشگاه هنر است. در سال 1357 آقای منشئی برای ادامه ی تحصیل به آلمان غربی اعزام شد و در دانشگاه مونستر در رشته ی محاسبات ساختمان به تحصیل پرداخت. نامه ی شماره  60/11/43527 دفتر فنی سازمان در اصفهان بیانگر این مطلب است. این نامه هنگامی نوشته شده که آقای محمود منشئی در آلمان بوده است. نامه به ارشاد اسلامی استان اصفهان ارسال شده و در آن تصریح شده است که: آقای محمود منشئی در ردیف استادکار ممتاز حساب شده و به خاطر تشویق به آلمان اعزام شده اند، در همین نامه همکاری وی با دفتر فنی در بیشتر امور مؤثر قلمداد شده است. مهندس منشئی در سال 1364 در کشور آلمان با عنوان رئیس کارگاه، مجری پروژه ی عظیمی بود. این پروژه زیر نظر پرفسور دکتر پیتر مولر که استاد او بود، اجرا می شد. با آن که آقای مهندس منشئی در آلمان موقعیت مطلوبی داشت، اما شوق کار در بناهای تاریخی و علاقه به ادامه ی راه پدر، عمو و برادر، پیوسته او را دل مشغول خود می کرد. تا آن که بالاخره در سال 1367 به ایران بازگشت و در ساخت مجموعه ی باغ غدیر، شروع به همکاری با شهرداری نمود. ساخت این مجموعه که حال و هوای کاملا سنتی دارد، بیانگر این نکته است که تحصیلات او در اروپا و اقامت چند ساله در آن دیار، کوچک ترین خدشه ای به علاقه او نسبت به مواریث فرهنگی وارد نکرده است. از سال 1370 آقای منشئی تمام وقت خود را صرف اجرای پروژه ای میراث فرهنگی کرد. از آن زمان تاکنون، شاهد حضور مهندس محمود منشئی در بیشتر بناهای تاریخی اصفهان هستیم. در این 15 سال، او همه ی توانایی، استعداد و حتی اندوخته های علمی اش را در راه هنری هزینه کرده که از پدر و جد به ارث برده است. داربست زنی، پی بندی، مهار بندی، آهن کشی، آرماتور بندی، تعمیر، بازپیرایی و بازسازی ابنیه تاریخی و … از فعالیت های آقای مهندس منشئی است که به شرح برخی از آنها می پردازیم.

– کف سازی مسجد امام.

– مرمت کامل تالار اشرف. این محل در حال حاضر محل اجلاس های رسمی استانداری اصفهان بوده و از نظر تزیینات، در زمره ی یکی از بناهای شاخص اصفهان به شمار می رود.

– کف سازی ایوان چهلستون و داخل موزه ی چهلستون.

– در سال 1374 موزه ی هنرهای تزیینی به اصفهان منتقل گردید و مقرر شد عمارت رکیب خانه برای استقرار موزه اختصاص یابد. این عمارت که در اوایل سلطنت شاه عباس اول صفوی به عنوان یکی از بناهای مجموعه ی دولتخانه صفوی احداث گردید، در دوران حکومت مسعود میرزا ظل السلطان با انجام تعمیرات و الحاقاتی، به محل زندگی او اختصاص یافت. پس از آن که انتقال موزه به این محل مسجل شد و مورد تصویب مسئولان قرار گرفت آقای مهندس منشئی بخش عمده ای تعمیرات بنا را بر عهده گرفت. این عملیات شامل استحکام بخشی، پشت بام سازی، کف سازی، بدنه سازی و آماده سازی جهت تأسیسات بوده است. این عملیات به خوبی انجام شده و کمتر لطمه ای به اصالت این اثر وارد گردید. موزه در سال 1375 رسماً افتتاح شد و در حال حاضر به عنوان یکی از مراکز مهم فرهنگی اصفهان، مورد بازدید علاقمندان و دوستداران هنرهای سنتی قرار می گیرد.

– از دیگر اقدامات آقای مهندس منشئی بازسازی و احیای طبقه ی دوم میدان نقش جهان است. هنگامی که مقرر شد موزه ی بزرگ دوران اسلامی در غرفه های فوقانی این میدان عظیم احداث شود، این عملیات با مراجعه به مدارک و تصاویر، با نظارت آقای مهندس شیرازی و زیر نظر ایشان آغاز شد. از کارهایی که در این قسمت صورت گرفته، مهاربندی بخش های قدیمی در حال تخریب طبقه فوقانی میدان نقش جهان بوده است.

– تالار تیموری: عملیات این بنا شامل بازسازی قسمت شمالی که به کلی تخریب شده بود و مهاربندی قسمت شرقی بنا که در حال تخریب بوده است می باشد.

– در خانه ی قدیمی مارتا پیترز واقع در جلفا، قسمتی به روش کاملا سنتی بازسازی شده است که امروز به اداره ی آموزش دانشگاه هنر اصفهان، اختصاص دارد.

– مرمت دیوار حصار کلیسای وانک – بازسازی زورخانه ی علی قلی آقا به سبک سنتی.

– کاروانسرای امین آباد در نزدیکی شهرضا. در حدود 80 درصد این بنای نفیس متعلق به دوره ی صفوی، به گونه ای تخریب شده بود که در طرح های تهیه شده، آن را فاقد ارزش هنری تشخیص دادند. اما سازمانهای مسئول تصمیم گرفتند این کاروانسرای تخریب شده را مورد مرمت و بازسازی قرار داده تا با تبدیل آن به یک مهمانسرای سنتی یک قطب گردشگری آبرومند را مورد استفاده قرار دهند. آقای مهندس منشئی با در نظر گرفتن اصالت بنا، این مهم را برعهده گرفته و کلیه ی تأسیسات و امکانات مورد لزوم را نیز در آن پیش بینی نمود. مرمت این کاروانسرا و تبدیل آن به اقامتگاهی برای ایرانگردان ایرانی و خارجی را اکثر کارشناسان در مقایسه با بناهای مرمت شده، بسیار خوب توصیف کرده اند. مهندس محمود منشئي در کنار کار مرمت به فعاليت هاي علمي و آموزشي نيز مشغول است.

از جمله فعاليت هاي او آموزش دانشجوياني است که از طرف دانشگاه ها و ارگان هاي مختلف معرفي مي شوند. آن ها عموماً در رشته هاي مرمت بناهاي تاريخي يا رشته هاي مشابه و وابسته به معماري سنتي به تحصيل اشتغال دارند. بنابراين آشنا کردن آن ها با فنون مرمت، يکي از بهترين شيوه هاي تجهيز فارغ التحصيلان به هر دو بال علم و عمل، است.

مهندس محمود منشئي متون متعددي را که درباره ي بناهاي تاريخي ايران به زبان آلماني نوشته شده، به زبان فارسي برگردانده در ارايه ي طرح هاي تعميراتي خود از آن ها بهره جسته است. وي اميدوار است زمينه اي فراهم گردد تا بناها به صورتي آکادميک و علمي مورد تعمير و مرمت قرار گيرد. مهندس منشئي در اماکن و بناهاي بسياري کار کرده است که فهرستي از آن ها را ذکر مي کنيم:

پل شهرستان، پل مارنان، سي و سه پل، پل خواجو، کليساي بيت اللحم، خانه هاي قديمي اصفهان، چهلستون، ميدان نقش جهان بازار غربي ميدان نقش جهان، هشت بهشت، مسجد علي اصفهان، مسجد سرخي اصفهان، امامزاده اسماعيل، مسجد جامع روستاي سين، گلپايگان، عالي قاپو، پل الغدير اصفهان، مسجد امام اصفهان، تالار اشرف، تالار تيموري. در حال حاضر مهندس محمود منشئي با سازمان هايي همچون ميراث فرهنگي، مسکن و شهرسازي، سازمان نوسازي و بهسازي شهرداري اصفهان همکاري مي کند و در حفظ و حراست بناهاي تاريخي اين شهر از هيچ کوششي فروگذار نمي کند. او راه مرحومين استاد عبدالمجيد، استاد جواد، استاد علي و استاد رضا منشئي را ادامه داده و ميراثي را که آن بزرگان به او سپرده اند، به خوبي پاس مي دارد [1].